دانشگاه آزاد اسلامی واحد رشت
دانشکده علوم کشاورزی
گروه آموزشی علومی دامی
پایاننامه جهت دریافت مدرک کارشناسی ارشد (M.Sc.)
رشته علوم دامی گرایش تغذیه دام
عنوان:
تأثیر سطوح مختلف ال-کارنیتین و لیزین- متیونین اضافی بر میکروفلورای روده و پارامترهای خونی جوجههایگوشتی نر
استاد راهنما:
دکتر محمد داداشبیکی
استاد مشاور:
دکتر مهرداد بویه
نگارش:
بابک حسینتبار قاسمآباد
زمستان 1391
تشکر و قدردانی
ابتدا از خانواده عزیزم که حامی همیشگی در تمام لحظات زندگی من بودند فقط با بهرهگیری از واژه تشکّر میتوانم قدردان زحماتشان باشم. در ادامه از جنابآقای دکتر محمد داداشبیگی استاد راهنمای اینجانب که در مدّت پژوهش، علاوه بر راهنماییهای ارزنده علمی و عملی و بیان مشکلات با روی خوش با اینجانب برخورد مینمودند و اعتراف میکنم که فردی خوششانس هستم که زمان پژوهشم برابری کرد با معاونت ریاست دانشکده ایشان و در راستای آن بازدید هر روزه ایشان از کارهای عملی پژوهش و ایجاد انگیزهای مضاعف و انتقال تجربه و رفع موانع بر سرراه که انصافاً هم که شانس بزرگی است سپاسگزار باشم. قدردان استاد مشاور جناب آقای دکترمهرداد بویه که با تسلّط به مبانی تئوری و عملی و آشنایی کامل ایشان با چالشها و مسائل پیشرو موضوع پژوهش و تجربه عملی ایشان در فارم تحقیقاتی در انتقال راهنمائی بهجا، حساس و دقیق در همه مسائل در طول پایاننامه مزید علتی برای اینجانب برای حضور دائمی در فارم و انگیزه مضاعف به لحاظ علمی وعَمَلی در لزوم دقّت حداکثری و ایجاد توجّه در تمام مراحل این پایان نامه و در نهایت اتمام پایاننامه گردید.
از جناب آقای دکترعلیرضا صیداوی مدیر گروه علومدامی دانشگاهآزاد اسلامی واحد رشت، استاد دروس بیوشیمیتکمیلی و تغذیهطیورتکمیلی که افتخار شاگردی این استاد و محقق برجسته کشور را داشتم و همچنین زحمت داوری این پژوهش را قبول نمودند تشکّر ویژه و همچنین سپاسگذار ایشان که مهیاساز بهترین فرصتها و لحظات از شروع تحصیلی اینجانب در مقطع کارشناسیارشد تا اتمام این پژوهش و امیدبخش و راهنمای من در این مسیر و رنج پُرمعنا بودند میباشم.
از اساتید دیگر از جمله جناب خانم دکتر لیلا اسدپور راهنما و حامی من در انجام آزمایشات میکروفلور، از استاد محترم جناب آقای مهندس مهراننصرتی که کار آنالیز آماری نتایج و راهنماییهای لازم و کلیدی در فصل نتایج را کمک کردند کمال تشکّر را دارم و در نهایت از همهی اساتید گروه علومدامی و تمامی دوستانخوب و همکلاسیهای عزیزم که نامشان سهواً از قلم افتاده است و به نحوی مرا در انجام کارها یاری نموده و مرهون لطف و محبّت خود قرار دادهاند سپاسگذاری مینمایم.

فهرست مطالب
عنوانصفحهچکیده فارسی 1فصل اول: مقدمه21-1- نگاه تاریخی به ضرورت دامپروری در طول تکامل بشر31-2- اهمیت طیور و ضرورت صنعتی شدن آن 31-3- اهمیت تولید گوشت طیور و جایگاه و آمار صنعت طیور در ایران و جهان41-4- مقایسه پرورش طیور در ایران با سایر کشورها 51-5- اهمیت مهندسی تغذیه در صنعت طیور 61-6- اهمیت، نقاط قوت و مزایای افزودنی ال-کارنیتین در تغذیه طیور 61-7- اهمیت، نقاط قوت و مزایای اسیدهایآمینه71-7-1- نگاهی کلی به اهمیت لیزین 81-7-2- نگاهی کلی به اهمیت متیونین 92-8- دلایل و ضرورت اجرای این تحقیق 102-9- اهداف تحقیق 10فصل دوم: بررسی منابع112-1- مروری برکلیات و مطالعات انجام گرفته درباره ال-کارنیتین 122-1-1- خواص شیمیایی ال-کارنیتین 122-1-2- شکلهای شیمیایی ال-کارنیتین 132-1-3- ال-کارنیتین در مواد غذایی 132-1-4- فرمهای تجاری ال-کارنیتین 152-2- مروری بر تئوریها و مطالعات صورت گرفته بر روی واکنشهایحیاتی ال-کارنیتین 162-2-1- عملکرد بیولوژیک ال-کارنیتین162-2-2- محافظت و تنظیم تعادل غشای سلولی توسط ال-کارنیتین 172-2-3- جذب، انتقال و دفع ال-کارنیتین 172-2-3-1- جذب 172-2-3-2- انتقال 182-2-3-3- دفع182-2-4- بیوسنتز ال–کارنیتین 192-2-5- متابولیسم ال–کارنیتین 212-3- مروری بر منابع مربوط به علل و اثرات عدم توجّه به ال-کارنیتین 232-3-1- کمبود و اختلالات ناشی از کمبود ال–کارنیتین 232-3-1-1- اختلالات اولیه 232-3-1-2- اختلالات ثانویه 232-3-2- اختلالات متابولیسم ال-کارنیتین242-3-3- اثرات جانبی مصرف ال–کارنیتین252-4- مروری بر مطالعات انجام گرفته درباره اهمیت ال-کارنیتین در سایر حیوانات غیر از طیور252-4-1- نوزاد حیوانات 252-4-2- نشخوار کنندگان 262-4-3- ماهی 262-4-4- حيواناتخانگي و مسابقهاي 262-4-5- خوك272-4-6- انسان 272-5- مروری بر مطالعات انجام گرفته درباره ال-کارنیتین در طیور282-5-1- ال-کارنیتین در تغذیهطیور282-5-2- ال–کارنیتین در تغذیهخروسها 282-5-3- ال-کارنیتین در تغذیه مرغان مادرگوشتی 282-5-4- ال– کارنیتین در تغذیه مرغانتخمگذار 292-5-6- اثرات تغذیهای ال–کارنیتین روی عملکرد و ویژگیهای لاشه جوجهگوشتی292-5-7- اثر مکمل ال–کارنیتین روی سیستمایمنی جوجههایگوشتی342-6- مروری بر منابع و کلیات موجود در مورد پروتئینها و اسیدهایآمینه 362-6-1- تعریف 362-7- مروری بر مطالعات صورتگرفته بر روی تئوریها، عوامل و تعاریف مرتبط به پروتئین و اسیدهایآمینه در تغذیه طیور382-7-1- اسیدهایآمینه سنتتیک در تغذیه طیور 382-7-2- بیان حداقل احتیاجات اسیدهایآمینه 382-7-3- محاسبه احتياجات روزانه پروتئين جوجههاي در حال رشد 392-7-4- عوامل مؤثر بر قابليت هضم و قابليت دسترسي اسیدهایآمینه 392-7-5- ترتیب محدودیت اسیدهایآمینه 392-7-6- عوامل مؤثر بر نیاز طیور به اسیدهایآمینه402-7-6-1- عوامل مؤثر بر مصرف خوراک 402-7-6-1-1- تنش ایمونولوژیکی 402-7-6-1-2- دمای محیط402-7-6-1-3- گونه طیور 402-7-6-1-4- جنس طیور 412-7-6-1- 5- سن طیور 412-7-6-2- عوامل جیرهای 412-7-6-2-1- سطح پروتئین جیره 412-7-6-2-2- سطح انرژی جیره412-7-6-2-3- عدمتوازن اسیدهایآمینه 412-7-6-2-4- اثرات ویتامین و کوکسیدیواستاتها 412-7-6-2- 5- ناهمسازی 422-7-6-2-6- پراکسیداسیون اسید چرب 422-7-6-2-7- عوامل ضدتغذیهای422-7-6-2-8- افزودنیها 422-8- مروری بر منابع مربوط به علل و اثرات عدم توجه به پروتئینها و اسیدهایآمینه 422-8-1- اثرات کمبود پروتئین و اسیدهایآمینه در طیور 422-8-2- اثرات نامطلوب اسيدهاي‌آمينه 432-8-2-1- اثرات متقابل اسيدهايآمينه 442-8-2-2- عدمتوازن اسيدهايآمينه 442-8-2-3- سميّت اسيدهايآمينه 442-9- مروری بر مطالعات انجام گرفته درباره اسیدآمینه لیزین و اهمیت آن در تغذیه طیور 452-9-1- لیزین 459-2-2- لیزین مورد نیاز جوجههایگوشتی452-9-3- لیزین مواد خوراکی 462-9-4- قابلیت دسترسی لیزین در مواد خوراکی مختلف 462-9-5- عوامل مرثر بر قابلیت دسترسی لیزین472-9-5-1- نحوه خوراک دادن 472-9-5-2- میزان حرارت خوراک در فرایند تولید 472-9-5-3- اثر مواد معدنی482-9-5-4- استرس ایمنولوژیکی482-9-5-5- دمای محیط 482-9-5-6- جنس499-2-6- اثر لیزین در مقابله با استرسگرمایی492-9-7- اثر لیزین بر مصرفخوراک و رشد 492-9-8- اثر لیزین بر ترکیبلاشه 502-9-9- اثر لیزین بر عملکرد پرنده 512-9-10- اثر لیزین بر گوشت سينه 522-9-10- جذب ليزين و مواد غذايي 532-9-11- روشهای مصنوعی تولید لیزین532-9-11-1- روش تخمیری (تولید مستقیم اسیدهایامینه از منابع کربنی) 532-10- مروری بر مطالعات انجام گرفته درباره اسید امینه متیونین و اهمیت آن در تغذیه طیور542-10-1- متیونین 542-10-2- متیونین در جیره طیور 552-10-3- اهمیت S-آدنوزیل متیونین و واکنشهای متیلاسیون562-10-4- بررسی متابولیسم متیونین 572-10-5- اثر متیونین بر رشد و عملکرد 602-10-6- نقش تغذیه اسیدهایآمینهگوگرددار بر شاخصهای خونشناختی و پروتئینخون612-10-7- اثر متیونین بر ترکیب لاشه 612-10-8- اثر متیونین افزایش وزن622-10-9- اثر متیونین روی مصرف غذا و ضریبتبدیل غذا 622-10-10- اثر متیونین روی درصد وزن لاشه و درصد وزن سینه 622-11- معرفی پارامترهای مورد مطالعه(فلور میکروبی و پارامترهای خون) 632-11-1- مروری بر اهمیت مطالعات انجامگرفته بر میکروفلوارای روده632-11-1-2- بررسی اهمیت رودهکور(سکوم) بر روی میکروفلورای روده652-11-1-2-1- ساختار رودهکور 652-11-1-2-2- نقش رودهکور درهضم 652-11-1-2-3- جمعیت باکتریایی رودهکور 662-11-1-3- معرفی جمعیت فلور میکروبی و نقش آنها در دستگاهگوارش 662-11-1-3-1-کُلیفُرمها672-11-1-3-2- اِشریشیاکُلی682-11-1-3-3- لاکتوباسیلوس اسیدوفیلوس682-11-1-3-4- انتروکوک692-11-2- مروری بر مطالعات انجام گرفته روی بعضی از تئوریها و مطالب مرتبط با پارامترهای خون 692-11-2-1- لیپوپروتئینها702-11-2-1-1- اهمیت بالینی لیپیدها70فصل سوم: مواد و روشها723-1- محل اجرای آزمایش733-2- موقعیت و ابعاد سالن733-3- آماده سازی سالنپرورش743-4- روش آزمایشات753-5- شرایط محیطی پرورش753-5-1 دما753-5-2 رطوبت753-5-3- تهویه753-5-4- نور763-5-5- دانخوری و آبخوری763-6- برنامههای بهداشتی و واکسیناسیون 763-6-1- واکسن برونشیت مرحله اول763-6-2- واکسن نیوکاسل مرحله اول 773-6-3- واکسن گامبورو مرحلهاول773-6-4- برونشیت مرحله دوم 783-6-5- واکسن نیوکاسل مرحله دوم 783-6-6- واکسن گامبورو مرحله دوم793-7- مدل و ماده آزمایشی793-8- تنظیم و تهیه جیرههای آزمایشی813-8-1- لیزین- متیونین بیش از توصیه NRC 833-9- نمونهبرداری خون833-10- پارامترهایهای خون 833-11- میکروفلورای روده 843 -11-1-کارهای قبل از شروع کشتمیکروبی843-11-1-1- تهیه پِپتونواتر843-11-1-2- تهیه محیطکشت مککانکی آگار (محیطکشت جامد)853-11-1-3- تهیه محیطکشت ای . ام . بی آگار (محیطکشت جامد) 853-11-1-4- تهیه محیطکشت نوترینت آگار (محیطکشت جامد) 853-11-1-5- تهیه محیطکشت ام.آر.اس آگار (محیطکشت جامد)863-11-1-6- تهیه محیطکشت روگاسا آگار (محیطکشت جامد)863-11-1-7- تهیه محیطکشت آزاید آگار (محیطکشت جامد)863-11-2- روش کار کشت فلور میکروبی رودهکور873-12- چگونگی تجزیه و تحلیل آماری 883-12-1- مدل آماری طرح 883-12-1-1-آزمایشات فاکتوریل883-12-1-1-1- فاکتور883-12-1-1-2- سطح883-12-1-1-3- تیمار883-12-1-1-4- اثر متقابل893-12-1-1-5- اثرات تشکیل دهنده تیمار در آزمایشات فاکتوریل893-12-2- تجزیه و تحلیل آماری89فصل چهارم: نتایج904-1- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی بعضی از پارامترهای خونی934-2- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی بعضی از پارامترهای خونی944-3- اثر متقابل سطوح مختلف ال-کارنیتین و لیزین- متیونین اضافی روی بعضی از پارامترهای خونی954-4- گلوکز خون 964-5- اوریک اسید خون 994-6- تری گلیسرید خون1024-7- پروتئین خون1054-8- آلبومین خون 1084-9- کلسترول خون 1114-10- LDL خون1144-11- HDL خون1174-12- VLDL خون1204-13- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی جمعیت شماری از باکتریهای رودهکور1234-14- اثر سطوح اضافی لیزین- متیونین روی جمعیت شماری از باکتریهای رودهکو1244-15- اثرمتقابل سطوح مختلف ال-کارنیتین و لیزین- متیونین اضافی روی جمعیت شماری از باکتریهای رودهکور1254-16- جمعیت کل باکتریهای هوازی 1264-17- جمعیت باکتری تولید کننده اسیدلاکتیک1294-18- باکتری اشریشیاکلی1324-19- کلی فرم 1354-20- لاکتوباسیل1384-21- انتروکوک141فصل پنجم: بحث1445 – 1- پارامترهای خون 1455 -1-1- گلوکز 1455- 1 -2-کلسترول 1455-1- 3-تریگلیسرید 1465- 1- 4- اسید اوریک 1465-1-5- پروتئین وآلبومین خون1475-1-6- لیپوپروتئینهای خون(LDL، HDL، VLDL) 1475-2- میکروفلورای روده 1485-2-1-کلیفرم 1485-2-2- اشریشیاکلی 1485-2-3- لاکتوباسیلوس و باکتریهای تولیدکننده اسیدلاکتیک1485-2-4- انتروکوک‌ها 1495-2-5- باکتری هوازی1495-3- نتیجهگیری1495-4- مسائل و چالشهای این پژوهش 1505-5- پیشنهادات150فصل ششم: فهرست منابع151چکیده انگلیسی171
فهرست جداولجدول1-1- درصد پروتئین گوشت و ضریب تبدیل خوراک در حیوانات مختلف4جدول1-2- مقایسه برخی از استانداردهای تولید جوجه گوشتی ایران با ترکیه و امریکا 5جدول 2-1- نام شیمیایی ، فرمول شیمیایی و فرمول ساختمانی ال–کارنیتین 12جدول 2-2- مقدار ال– کارنیتین موجود در مواد غذایی (میلیگرم در کیلوگرم) 14جدول 2-3 – مقدار ال–کارنیتین موجود در شیر پستانداران 18جدول 2- 4 – فرمهای مختلف کمبود ال–کارنیتین24جدول2-5- عناصر و نسبت آنها در ساختمان پروتئینها36جدول2-6- طبقهبندی پروتئینها37جدول 2-7- محدودیت اسیدآمینه خوراک در جیره طیور40جدول 2–8– مقدار لیزین جیره جوجهگوشتی و وابستگی ان با پروتئین و انرژی قابل متابولیسم خوراک45جدول 2 – 9– درصد لیزین چند ماده خوراکی46جدول2-10- متابولیسم لیپوپروتئینها71جدول 3-1 شرایط دمایی تأمین شده در کل دوره پرورش75جدول 3-2 برنامه واکسیناسیون79جدول3-4- جدول سطوح مختلف ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بهکار رفته در این پژوهش80جدول 3-5- تركيب دان مصرفي در دوره‌های آغازین، رشد و پایانی81جدول 3-6- مواد مغذی جیره پایه آزمایشی در دورههای آغازین، رشد و پایانی82جدول 3-7- ترکیب مولتیویتامین دوره آغازین ، رشد و پایانی (در هر کیلوگرم)82جدول 3-8- ميزان لیزین- متیونین اضافی در این پژوهش در دوره‌های آغازين، رشد و پایانی83جدول4-1- مقایسه میانگینهای پارامترهای خونی (± انحراف معیار میانگینها) و اشتباه معیار میانگینها تحت تأثیر سطوح مختلف ال-کارنیتین93جدول4-2- مقایسه میانگینهای پارامترهای خونی (± انحراف معیار میانگینها) و اشتباه معیار میانگینها تحت تأثیر سطوح لیزین- متیونین اضافی94جدول4-3- مقایسه میانگین های پارامترهای خونی(± انحراف معیار میانگینها) و اشتباه معیار میانگینها تحت تأثیر تیمارها95جدول4-5 – نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی گلوکز خون96جدول 4-6- نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی اوریک اسید خون99جدول4-7 – نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی تری گلیسرید خون102جدول4-8 – نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی پروتئین خون105جدول4-9 – نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی آلبومین خون108جدول4-10- نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی کلسترول خون111جدول4-11 – نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی LDL خون114جدول4-12 – نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر رویHDL خون117جدول4-13 – نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین ابر رویVLDL خون120جدول 4-14-مقایسه میانگین های جمعیت شماری از باکتریهای رودهکور(± انحراف معیار میانگینها) و اشتباه معیار میانگینها تحت تأثیر سطوح مختلف ال-کارنیتین123جدول4-15- مقایسه میانگین های جمعیت شماری از باکتریهای رودهکور(± انحراف معیار میانگینها) و اشتباه معیار میانگینها تحت تأثیر سطوح لیزین- متیونین اضافی124جدول4-16- مقایسه میانگین جمعیت شماری از باکتریهای رودهکور(± انحراف معیار میانگینها) و اشتباه معیار میانگینها تحت تأثیر تیمارها125جدول4-17- نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی جمعیت کل باکتریهای هوازی126جدول4-17- نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی جمعیت باکتری تولیدکنندهاسیدلاکتیک129جدول 4-18- نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی باکتری اشریشیاکلی132جدول4-19- نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی کلیفرم135جدول4-20- نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی لاکتوباسیل138جدول4-21- نتایج تجزیه واریانس اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین بر روی انتروکوک 141
فهرست نمودارهانمودار4-1- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی گلوکز خون97نمودار4-2- اثر سطوح اضافی لیزین- متیونین روی گلوکز خون97نمودار4-3- اثر تیمارها روی گلوکز خون98نمودار4-4- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی اوریک اسیدخون100نمودار4-5- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی اوریک اسید خون 100نمودار4-6- اثر تیمارها روی اوریک اسیدخون101نمودار4-7- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی تریگلیسرید خون103نمودار4-8- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی تریگلیسرید خون 103نمودار4-9- اثر تیمارها روی تریگلیسرید خون 104نمودار4-10- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی پروتئین خون 106نمودار4-11- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی پروتئین خون106نمودار4-12- اثر تیمارها روی پروتئین خون107نمودار4-13- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی آلبومین خون109نمودار4-14- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی آلبومین خون109نمودار4-15- اثر تیمارها روی آلبومین خون110نمودار4-16- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی کلسترول خون 112نمودار4-17- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی کلسترول خون112نمودار4-18- اثر تیمارها روی کلسترول خون113نمودار4-19- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی LDL خون 115نمودار4-20- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی LDL خون115نمودار4-21- اثر تیمارها روی LDL خون116نمودار4-22- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی HDL خون118نمودار4-23- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی HDLخون118نمودار4-24- اثر تیمارها روی HDLخون119نمودار4-25- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی VLDL خون121نمودار4-26- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی VLDL خون121نمودار4-27- اثر تیمارها روی VLDLخون122نمودار4-28- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی کل جمعیت باکتریهای هوازی127نمودار4-29- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی کل جمعیت باکتریهای هوازی127نمودار4-30- اثر تیمارها روی کل جمعیت باکتریهای هوازی128نمودار4-31- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی کل جمعیت باکتریهای تولیدکننده اسیدلاکتیک130نمودار4-32- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی کل جمعیت باکتریهای تولیدکننده اسیدلاکتیک130نمودار4-33- اثر تیمارها روی کل جمعیت باکتری های تولیدکننده اسیدلاکتیک131نمودار4-34- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی کل جمعیت باکتری اشریشیاکلی133نمودار4-35- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی کل جمعیت باکتری اشریشیاکلی133نمودار4-36- اثر تیمارها روی کل جمعیت باکتری اشریشیاکلی134نمودار4-37- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی جمعیت کلیفرمها136نمودار4-38- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی جمعیت کلیفرمها136نمودار4-38- اثر تیمارها روی جمعیت کلیفرمها137نمودار4-39- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی کل جمعیت باکتریهای لاکتوباسیل139نمودار4-40- اثر سطوح لیزین- متیونین اضافی روی جمعیت کل جمعیت باکتریهای لاکتوباسیل139نمودار4-41- اثر تیمارها روی جمعیت کل جمعیت باکتری های لاکتوباسیل140نمودار4-42- اثر سطوح مختلف ال-کارنیتین روی کل جمعیت انتروکوکها142نمودار4-43- اثر سطوح لیزین – متیونین اضافی روی کل جمعیت انتروکوکها142نمودار4-44- اثر تیمارها روی کل جمعیت انتروکوکها143
فهرست شکلهاشكل 1-1- ساختمان مولكولي اسيد‌آمينه ليزين 8شکل 1 – 2– فرم مولکولی اسيد‌آمينه متیونین 9شکل 2-1- بیوسنتز ال-کارنیتین20شکل 2 – 2- متابولیسم ال–کارنیتین22شکل 2-3- اکسیداسیون دنباله های متیونین در پروتئینها به متیونین سولفوکسید و واکنش ترمیم پروتئین توسط متیونین سولفوکسید ردوکتاز55شکل 2-4- -Sآدنوزیل متیونین57شکل 2-5- نمای شماتیک متابولیسم متیونین58شکل3-1- عکس هوایی محل پژوهش73
چکیده
موضوع پرورش طیور برای تأمین بخشی از نیازهای تغذیهای جامعه، جایگاه ویژهای را به خود اختصاص داده و جامعه کنونی به درستی این جایگاه را مناسب تشخیص داده و هر روز رو به گسترش است. لذا تلاش هر چه بیشتر در بهبود کمیت و به ویژه درکیفیت این محصول استراتژیک از اهمیت خاصی برخوردار است. این آزمایش به منظور بررسی اثرات سطوح مختلف ال-کارنیتین و سطوح لیزین- متیونین اضافی بر روی میکروفلورای روده و پارامترهایخونی جوجههایگوشتینَر سویه راس 308 صورت گرفت.
این آزمایش به فُرم فاکتوریل در قالب طرح کاملا ً تصادفی با دو فاکتور و سه سطح برای هر فاکتور انجام شد. هر ترکیب از سطوح مختلف دو فاکتور به صورت نُه تیمار آزمایشی و سه تکرار و هر تکرار شامل 10 قطعه جوجهگوشتی نَر سویه راس 308 طی سه دوره آغازین (21-0 روزگی)، رشد (35-22 روزگی) و پایانی (42-35 روزگی) بود. سطوح مختلف ال-کارنیتین شامل: سطح 0 (میلیگرم/کیلوگرم)، سطح 75 (میلیگرم/کیلوگرم) و سطح150 (میلیگرم/کیلوگرم) و سطوح لیزین- متیونین بیش از توصیه NRC شامل: سطح 0 درصد، سطح 15 درصد و سطح 30 درصد انتخاب گردید.
در سن 42 روزگی از هر تکرار یک پرنده انتخاب شد و خونگیری از سیاهرگ بال آن برای آزمایشات پارامترهای خونی صورت گرفت. پس از خونگیری در پایان دوره دوباره از هر تکرار یک جوجه انتخاب شده و ذبح گردید و رودهکور آنها جدا شد و برای تعیین فلور میکروبی مورد سنجش قرارگرفت.
نتایج این پژوهش در مورد پارامترهای خونی نشان داد که استفاده از سطوح مختلف ال-کارنیتین باعث بروز تفاوت معنیدار در اوریک اسید،کلسترول و LDL خون بین گروههای آزمایشی شد ( P<0/05). اثر متقابل استفاده از سطوح ال-کارنیتین و لیزین- متیونین باعث بروز تفاوت معنیدار در اوریک اسید، کلسترول، LDL و HDL خون شد (P<0/05).
نتایج در مورد میکروفلورای روده نشان داد که استفاده از سطوح ال-کارنیتین باعث بروز تفاوت معنیدار در جمعیت کل باکتریهای هوازی، باکتریهای تولیدکننده اسیدلاکتیک، باکتری اِشریشیاکُلی، کُلیفرمها و لاکتوباسیلهاگردید(P<0/05). همچنین استفاده از سطوح لیزین- متیونین اضافی باعث تفاوت معنیدار در جمعیت کل باکتریهای هوازی و کلیفرمها شد (P<0/05). در نهایت نتایج اثر متقابل استفاده از سطوح ال-کارنیتین و لیزین- متیونین باعث تفاوت معنیدار درجمعیت کل باکتریهای هوازی، باکتریهای تولیدکننده اسیدلاکتیک، اشریشیاکلی، کلیفرمها و لاکتوباسیلها شد (P<0/05). در بقیه پارامترها در همه سطوح اختلاف معنیداری مشاهده نگردید.
واژههای کلیدی: ال-کارنیتین، لیزین- متیونین، جوجهگوشتی، پارامترهای خونی، میکروفلورای روده
فصل اول:
مقدمه
فصل اول: مقدمه
1-1- نگاه تاریخی به ضرورت دامپروری در طول تکاملبشر
بشردر طول حیات تکاملی در اهلیکردن حیوانات به منظور تأمین نیازهای خود اعم از خوراک و پوشاک مسیرهای متفاوتی را طی نمود که این تفاوت را میتوان در شیوههای تولید و مناسبات اجتماعی زمان خود بررسی نمود. مطابق قوانین طبیعی و اتودینامیسم جامعه و در یک روند تِز و آنتیتِز که منجر به فرماسیونهایاجتماعی و اقتصادی شد به عنوان سنتِز بروز نمود و لذا بشر در هر دوره مطابق با ابزار و تکنولوژی زمان خود به اهلیکردن و پرورش حیوانات تلاش نمود. امروزه در راستای همان روند با استفاده از تکنولوژی برتر در جهت بهبود کیفیت و کمیت برای پاسخگویی به رشد و افزایش جمعیت کوشش مینماید.
وظیفه تاریخی نسلکنونی است که در این مقطع از تاریخ با استفاده از تجارب گذشته و تکنولوژی روز، نقش خود را در بهبود کیفیت و کمیت ایفا نماید. بیشک در این روند موضوع پرورشطیور برای تأمین بخشی از نیازهای تغذیهای جامعه، جایگاه ویژهای را به خود اختصاص داده و جامعهکنونی به درستی این جایگاه را مناسب تشخیصداده و هر روز رو به گسترش است. وجود فارمهای بزرگ گویای این ادعاست، لذا تلاش هر چه بیشتر در بهبود کمیت و به ویژه درکیفیت این محصول استراتژیک از اهمیت خاصی برخوردار است.
1-2- اهمیت طیور و ضرورت صنعتیشدن آن
امروزه یکی از بزرگترین دغدغهها و نگرانیها از لحاظ سیاستگذاران و برنامهریزان، تأمینِ نیازهای جامعه میباشد تا سطح رفاه نسبی افراد جامعه را افزایش دهند. بدیهی است تأمین نیاز غذایی مردم با توجّه به روند روزافزون رشد جمعیّت جهان و تشدید فقر غذایی به ویژه در کشورهای جهانِ سوم از ضروریترین برنامههایی است که باید به آن پرداخته شود در غیر این صورت جهان با چالش جدیدی به نام بحران مواد غذایی روبهرو خواهد شد. البته در تأمین مواد غذایی نه تنها به کمیت بلکه به کیفیت آن نیز باید توجه گردد.
مواد غذایی پروتئینی در تغذیه انسان از اهمیت زیادی برخوردار میباشد و در این میان صنعت مرغداری به عنوان تهیهکننده مواد غذایی پروتئیندار از شرایط و جایگاه ممتازی برخوردار است. زیرا از یک سو به لحاظ اقتصادی تولید آن بسیار مقرون بهصرفه خواهد بود، چون اولاً در مدّت زمان کوتاهی (تقریبا هفت هفته) تولید به لحاظ کمّی 47 برابر افزایش مییابد و در حقیقت دارای راندمان غذایی بالایی میباشد و ثانیاً به هزینه قابل توجهی نیاز نداشته و در فضایی محدود میتوان بیشترین مقدار پروتئین را تولید کرد. از سوی دیگر گوشتِ مرغ از نظر پروتئینی و تناسب اسیدآمینه نسبت به گوشت بسیاری از حیوانات برتری داشته و سالمتر میباشد و از نظر پروتئینی نیز بالاترین میزان (حدود 2/20 درصد) و از لحاظ چربی کمترین میزان را پس ازگوشتماهی در بین انوع گوشتهای مورد مصرف دارا میباشد. میزان کلسترول آن پایین بوده و بیماریهای مشترک بین طیور و انسان در مقایسه با نشخوارکنندگان کم میباشد و با توجّه به نیاز هر فرد که روزانه حدود 60 تا 70 گرم پروتئین است و کم بودن کلسترول گوشت مرغ و پایین بودن بافتهای پیوندی و چربی درگوشت طیور و بالابودن قابلیت هضم آن لازم است به صنعت طیور توجه شود (پور رضا، 1383).
جدول1-1- درصد پروتئینگوشت و ضریبتبدیل خوراک در حیوانات مختلف (پور رضا، 1383).
نوع حیواندرصد پروتئینضریبتبدیل خوراکگوسفند
گوساله
ماهی
بوقلمون
مرغ گوشتی7/15
8/18
1/19
4/21
2/208-7
7-7
6/1
5/3-3
2-8/1
1-3- اهمیت تولید گوشتطیور و جایگاه و آمار صنعتطیور در ایران و جهان
افزایش جمعیّت و بهبود قدرت خرید خانوارها از مهمترین عواملی هستند که در آینده بر تقاضا، برای مصرف مواد غذایی پروتئیندار تأثیر خواهد گذاشت. مصرف سرانه گوشت در جهان 86/13 کیلوگرم در هر سال و در ایران 12 کیلوگرم است که دارای مقام هشتادوهشتم جهان میباشد.کشورهای پرو، آرژانتین، ژاپن با مصرف سرانه بیش از20 کیلوگرم در سال رتبههای اول تا سوم را دارند.
با توجّه به روند افزایش جمعیّت و افزایش مصرف گوشت، میزان تقاضا برای آن در جهان در نیمقرن آینده برابر 166 میلیون تُن برآورد می شود، برای این منظور سالانه به طور متوسط میزان تولید باید 4/5 درصد افزایش یابد و این در حالی است که رشد تولید گوشت مرغ در نیمقرن گذشته به طور متوسط 4 درصد بوده است و در واقع واضح است میزان تقاضا از مقدار عرضه پیشیگرفته است (سید مصطفوی، 1384).
کشورهای امریکا، چین و برزیل سه کشور عمده تولیدکننده گوشت مرغ هستند و کشورهای اروپایی از عمده واردکنندگان گوشت مرغ هستند، ولی حدود 69 درصد صادرات گوشت مرغ توسط کشورهای اروپایی صورت میگیرد و در واقع پس از واردات و عملآوری و بستهبندی متناسب با نیاز مصرفکنندگان کشورهای مختلف، اقدام به صادرات مجدد میکنند. به عنوان مثال مردم روسیه به رانِ مرغ و یا مردم ژاپن به گوشت مرغ بدون استخوان، مردم عربستان به سینه مرغ و مردم چین به پا و بالِ مرغ علاقهمند هستند (سید مصطفوی، 1384).
مقایسه پرورشطیور در ایران با سایر کشورها
امروزه در کشورهای توسعهیافته بخشهای مختلف صنعت پرورشطیور در هم ادغام شدهاند و با سیستمی تحت عنوان سیستم کاملپرورشی یا یکپارچه1 اداره میشوند. در این سیستم یک کُمپانی یا شرکت تمامی مراحل تولید را فرماندهی و کنترل میکند. این سیستم شامل دو بخش است:
الف) کمپانیها
ب)پرورشدهندهها
کمپانی میبایست جوجه یکروزه، خوراک، دارو، مکمل، تکنسینهای سرویسدهنده، تمهیدات تحویل جوجه و تخلیه جوجه از سالن را فراهم میکند. همچنین ریسک و خطرات نوسان در قیمت را بهعهده میگیرد. پرورشدهنده نیز ساختمانها و تجهیزات، نیرویکار، وسایل، بستر و تجهیزات محافظتکننده مزرعه را فراهم میکند و نسبت به نوسانات و یا اُفت قیمت محصولات مصّون میباشد و در پایان دوره بسته به معیارهایی نظیر افزایش وزن، تلفات، ضریبتبدیل غذا و رتبهای که بین سایر پرورشدهندگان کسب نموده و نیز بر اساس قرارداد تنظیمی مبلغی را به ازای هر قطعه پرنده تحت عنوان حق پرورش دریافت میکند که به طور مثال این مبلغ در حال حاضر در آمریکا 20 تا 22 سِنت به ازای هر قطعه مرغگوشتی میباشد. در این سیستمگسترش معمولاً تعداد کمپانیها کمتر امّا دارای تشکیلات بزرگتر هستند و لذا در این سیستم تنظیم بازار، کنترل بیماریها و …بسیار موفق است. ضمن اینکه معمولاً کمپانیها در هر ایالتی تمامی موسسات از لاین گرفته تا اجداد، مادر، جوجهکشی و … را ایجاد میکنند تا ضمن کاهش هزینههای حمل و نقل، قادر به کنترل بیماریها و ایجاد قرنطینه باشند. در کشور ما پرورشها کاملاً پراکنده و بدون متولی واحد صورت میگیرد و نه تنها سیستمها در هم ادغام نشدهاند بلکه در برخی مناطق حتی اتحادیههای صنفی فعّال و منسجم وجود ندارد (رمضانی، 1383).
جدول1-2- مقایسه برخی از استانداردهای تولید جوجهگوشتی ایران با ترکیه و امریکا (رمضانی، 1383).
ایرانترکیهامریکاتلفات عادی(درصد)
سن کشتار(روز)10
504
41کمتر از 3
41وزن کشتار(کیلوگرم)
ضریبتبدیل3/2
3/21/2
7/135/2
9/1
با توجه به فاصله ایران از استانداردهای پرورشی بهطور مثال اختلاف در ضریبتبدیل سالانه رقمی حدود 300 تا 320 هزار تُن ضایعات دان داریم که انصافاً رقم بسیار چشمگیریست بنابراین توجّه به مقوله مدیریت پرورش طیور که بار اصلی آن تغذیهطیور میباشد و 75 درصد هزینه این صنعت را تحت تأثیر خود قرار میدهد امری مهم و اجتنابناپذیر است. صنعت پرورشطیور درکشور ما از شش فعّالیتاصلی پرورشمرغلاین، پرورشمرغاجداد، پرورش مرغ مادر، تولید جوجه یکروزه، پرورش مرغ تخمگذار، پرورش مرغگوشتی و یک فعّالیت جنبی پرورشپولت تشکیل شده است. از بین فعّالیتهای یاد شده، اطلاع از چگونگی نحوه فعّالیت‎های مرغداری‌های پرورش مرغگوشتی بسیار حائز اهمیت است زیرا محصول اصلی و تولید نهایی این دسته از مرغداری‎ها، گوشت مرغ است که به عنوان ماده پروتئینی مهم و مغذی در تأمین بخشی از پروتئینحیوانی مورد نیاز جامعه سهم به‌سزایی دارد (مرکز آمار ایران، 1388).
1-4- اهمیت مهندسیتغذیه در صنعتطیور
تغذیه علمی است که دانش بیوشیمی و فیزیولوژي را تواماً و با مفهومی مُرتبط یا یک ارگانسیم و تأمین موادمغذی آن بیان میکند که شامل مراحل آمادهسازی، خوردن، هضم و جذب مواد غذایی مصرف شده میباشد (رابینز و بیکر2، 1980).
بهبود و افزايش پارامترهاي توليدي جوجه‌هايگوشتي يكي از مهمترين اهداف صنعت پرورشطيور در كل دنيا مي‌باشد. امروزه تكنيك‌هاي مختلف پرورشي و موادِ دارويي و مكمل‌هاي رشد طبيعي جهت رسيدن به اين هدف ارائه گرديده است (ذاکري و همکاران، 1389). اغلب مواد غذائی شامل ترکیبات مختلف و متعددی میباشند که وجود همه آنها برای زنده ماندن، رشد و تولیدمثل در طیورضروری است. امروزه برای بهبود راندمان تولید جوجههایگوشتی دستکاریهای متعددی از نظر تغذیهای صورت میگیرد و استفاده از مکملها، آنزیمها و دیگر مواد افزودنی برای رسیدن به حداکثر راندمان مورد توجه قرار گرفته است. علاوه بر کمیت امروزه مصرفکنندگان به دنبال کیفیت محصولات تولیدی نیز هستند به طوری که تولید جوجههایگوشتی با چربیبدنی بالا از مشکلات عمده صنعت طیور میباشد که متخصصین تغذیه با دستکاریهای تغذیهای مختلف در پی رفع این مشکل میباشند (ژو و ونگ3،2003؛ رابی و سیلاقی4، 1998).
1-5- اهمیت، نقاط قُوت و مزایای افزودنی ال-کارنیتین در تغذیهطیور
ال-کارنیتین به عنوان یک مکمل تجاری امروزه در تغذیهطیور مورد توجه قرار گرفته است (ژو و ونگ،2003؛ رابی و سیلاقی، 1998). ال-کارنیتین یک شبه ویتامین در بدن انسان و حیوانات است که با توجّه به نقشی که در متابولیسم انرژی به عهده دارد تأمین آن در بدن بسیار ضروریست. ال-کارنیتین برای اوّلین بار توسط گلوویچ و کیمبریدر5 در سال 1905 از بافت ماهیچه جدا و مشخص گردید که نقش مهمی در متابولیسم چربیها و کربوهیدراتها داشته و برای عملکرد مناسب قلب و ماهیچهها مورد نیاز است. با توجه به کشف ال-کارنیتین از طریق بافت ماهیچهای نام آن از واژه کارو6 از ریشه کاریس7 به معنای گوشت منشأ گرفته است. در انسان و حیوانات ال-کارنیتین اساساً در کبد سنتز و به ماهیچه منتقل میشود. حدود 98% از ذخائر ال-کارنیتین بدن در ماهیچه اسکلتی و قلبی قرار دارند. از طرف دیگر ال-کارنیتین از غذا نیز جذب میشود بنابراین ال-کارنیتین در بدن همیشه مخلوطی از هر دو منبع (منبع غذایی و سنتز شده در بدن) است. سنتز کارنیتین نیاز به اسیدآمینهضروری لیزین و متیونین و همچنین مواد غذایی کمنیاز مثل آهن، ویتامین C و ویتامین 6B دارد لذا کمبود مواد غذایی کمنیاز منجر به کاهش سنتز ال-کارنیتین و در نتیجه خستگی ماهیچهای میشود. به دلیل وابستگی به مواد غذایی کمنیاز ال-کارنیتین بهعنوان یک شبهویتامینِ شبهکولینآلفالیپولئیکاسید موردتوجّه قرارگرفتهاست (جیوسپ8 و همکاران، 1993؛ رابی و همکاران، 1997؛ کید9، 2003؛ پائول10، 2000؛ ارسلان11 و همکاران، 2004 ؛میاح12 و همکاران، 2004).
ال-کارنیتین از نظر طبقهبندی مواد آلی جزءِ آمینهای چهارگانه محلولدرآب میباشد (ماست13 و همکاران، 2000). کارنیتین ترکیبآلی با فرمولشیمیایی است که دارای 3 گروه متیل میباشد (بریمر14، 1983). تأکید اصلی مطالعات اخیر روی نقش ال-کارنیتین در ماهیچه اسکلتی، قلب، شرایطآبستنی و متابولیسم لیپپدها است. مطالعات زیادی اثرات ال-کارنیتین روی بهبود سختی ماهیچهای ناشی از تمرین عضلانی و کنترل وزن بدن را در انسان نشان داده است (جیوسپ و همکاران، 1993؛ کید، 2003).
عملکرد بیولوژیکی ال-کارنیتین تا سال 1952 مشخص نبود تا اینکه 3 سال بعد با مطالعه روی غذای ساختهشده از کِرم و همچنین سلولهای جانوران خونگرم و انسان عملکرد بیولوژیکی آن شناخته شد. امروزه ال-کارنیتین بهعنوان عامل محرک ضروری در اکسیداسیون اسیدهایچرب بلندزنجیر در میتوکندری تشخیص داده شده است. این عمل توسط انتقال اسیدهایچرب فعّال از داخل سیتوپلاسم به میتوکندری صورت میگیرد. بنابراین کمبود ال-کارنیتین با مهار اکسیداسیون اسیدهایچرب در میتوکندری مشخص میگردد. کمبود ال-کارنیتین با مهاراکسیداسیون اسیدهایچرب در میتوکندری مشخص میگردد. فعّالیتهای متابولیک ال-کارنیتین در بسیاری از تحقیقات در دهههای 50 تا 80 روشن شده ولی همچنان تحقیقات بر روی خواصِّ متابولیک آن ادامه دارد (ربوچ و پالسون15، 1986؛ رابی و همکاران، 1997؛ ارسلان و همکاران، 2004؛ میاح و همکاران، 2004).
1-6- اهمیت، نقاط قوت و مزایای اسیدهایآمینه
واحد ساختمانی پپتیدها و پروتئینها، اسیدهایآمینه میباشد. فقط 20 نوع اسیدآمینه در ساختمان پروتئینها شرکت میکند که دارای دو فرم D و L میباشد و فقط فرم L آنها از نظر بیولوژیک فعّال میباشند. بیشتر اسیدآمینههایضروری از متابولیزه شدن پروتئینها بهدست میآیند. پروتئین برای رشد متعادل در پرندگان در حال رشد و تخمگذار و حفظ نسبت ترکیب تخممرغ مورد نیاز است. بهطورکلی نیازمندی تغذیهای برای پروتئین، نیازمندی برای محتوای اسیدآمینهای آنهاست. کیفیت یک پروتئین در جیره به بالانس اسیدهایآمینهضروری آن وابسته است و نیز حضور اسیدآمینهغیرضروری در جیره لزوم سنتز آنها را از اسیدهایآمینهضروری کاهش میدهد (فرناندز و همکاران16، 1994).
جیرههای جوجههایگوشتی حاوی مقادیر قابل توجهی ذرت وکنجالهسویا میباشند. اسیدهایآمینه محدودکننده ذرت وکنجالهسویا به ترتیب متیونین، لیزین، ترئونین، والین،آرژنین و تریپتوفان هستند. در جیرههای ذرت-کنجالهسویا، حدود 80 درصد پروتئین از کنجالهیسویا و حدود 30 درصد پروتئین از ذرت تأمین میشود. در این جیرهها متیونین و لیزین دو اسیدآمینه محدودکننده عمده هستند (هان وهمکاران17، 1992).
عدهای بر این عقیدهاند که میزان پروتئین، مهمترین جزءِ تغذیهای جوجههایگوشتی محسوب نمیشود بلکه اسیدآمینه بسیار حائز اهمیت هستند. بنابراین اوّلین فاکتور محدودکننده این است که بازدارندههای رشد جوجههایگوشتی، به ناکارائی متیونین و لیزین در غذا مرتبط میشود. اطلاعاتی در خصوص تغذیه جوجههایگوشتی با کاهش محتوی پروتئینخام در غذا و افزایش میزان متیونین و لیزین قابلاستفاده، وجود دارد. احتمالاً ارتباط مزبور کارآمدی یکسان از طریق تغذیه با کاهش میزان پروتئینخام و وابستگی مکمل متیونین و لیزین قابل استفاده با محتوی پروتئین بهینه در غذا را تضمین میکند (بارون استین18،1979).
1-7-1- نگاهی کلی به اهمیت لیزین
ساختمان مولکولی اسیدآمینه L – لیزین بهصورت زیر است :
C6H14N2O2 H2N-CH2CH2CH2CH2CH-COOH

NH2
شكل 1-1- ساختمان مولكولي اسيد‌آمينه ليزين (هیئت استانداردهای ارگانیک ملی، 2001).
گروه R در ساختمان L- لیزین خاصّیت قلیایی داشته و بنابراین جزءِ اسیدآمینههای قلیایی در نظرگرفته میشود. نام سیستماتیک L– لیزین به صورت 2 و 6 دیآمینو هگزونوئیکاسید بوده، وزن مولکولی آن 19/146 و همانند سایر اسیدآمینهها پس از حل شدن در آب دارای دو گروه قابل راسمیزاسیون میباشد. در تولید تجاری، L- اسیدآمینهها از طریق تجزیه مخلوطهای راسمیک انجام میشود به این ترتیب که آنانتیومرهای نوع D موجود در محلولهایآبی که مورد نظر نیستند به کمک حرارت و یا توسط اسیدها و بازهای قوی راسمیزه میشود. این عمل توسط آسپارتاتآمینوترانسفراز کاتالیز میشود (آیدا، 1986).
آغاز مرحله تجزیه لیزین در بدن، حذف گروه آمینیاپسیلون میباشد. به این دلیل ساخت آلفاکتونی در مسیر اصلی تجزیه این اسیدآمینه در بدن تشکیل نمیشود. با این وجود مقدار کمی آلفاکِتولیزین از طریق ال–آمینواکسیداز در بدن تولید میشود. در این مسیر دِآمیناسیوناکسیداتیو باعث آزادسازی آمونیاک میگردد. آلفاکِتولیزین قادر نیست از طریق ترانس آمیناسیون به ال– لیزین تیدیل شود و بنابراین دی– لیزین و آلفاکتوآنالوگ لیزین فاقد اثرات زیستحیاتی برای حیوان هستند (ساگاهارا و همکاران19، 1967).
لیزین در مقایسه با سایر اسیدهایآمینه، بیشترین تغییر را در مقابل حرارت نشان داده و این خاصیّت به واکنشدهندگی گروه آمینی اپسیلون آن مربوط میشود. بنابراین در صورت تماس گروه آمینآزاد با گروه کربونیلآزاد (نظیر قندهای احیا کنندهای چون گلوکز و لاکتوز) تحت شرایط رطوبت و حرارت بالا این گروهها با یکدیگر واکنش داده و محصولات اسیدامینه میلارد20 را بهوجود میآورند (کارپنتر و بوت21، 1973).
در صورت کاملشدن واکنشهای میلارد، فروکتوزیل آمینواسید تشکیل و اسیدهایآمینهای که اتصالاتی از این نوع پیدا میکنند فعّالیت زیستحیاتی خود را از دست میدهند. فرایند حرارتدهی محصولات غذایی پروتئینی به خصوص در شرایط قلیایی منجر به تشکیل لیزین وآلانین میگردد که چنین ترکیبی، فعّالیت زیستحیاتی ال– لیزین را نخواهد داشت (کارپنتر و وایبل22، 1972).
همچنین حرارتدهی غذا ممکن است منجر به تشکیل گاما– ال– گلوتامین ال– لیزین گردد که در این ترکیب، گروه آمینی اپسیلون لیزین از طریق پیوند پپتیدی به کربنگامایگلوتامین متّصل میشود (گروه آمیدی گاما در گلوتامین به صورت آمونیاک جدا میشود). آنزیمهای پپتیدی به طور غیراختصاصی در دستگاهگوارش عمل هیدرولیز را انجام میدهند و از اینرو لیزین موجود در این ترکیب از نظر زیستحیاتی کاملاً قابل استفاده است (کارپنتر و وایبل، 1972).
1-7-2- نگاهی کلی به اهمیت متیونین
متیونین از اسیدهایآمینه ضروری برای طیور است که مقدار آن در مواد خوراکی مصرفی طیور نسبتاً کم است. فرم مولکولی متیونین بهصورت زیر میباشد:
H3C – S – CH2 –CH – COOH : متیونین
NH2
شکل 1 – 2– فرم مولکولی متیونین (هیئت استانداردهای ارگانیک ملی، 2001).
عامل مِتیل که روی گوگرد قرار دارد نقش مهمی در انتقال متیل در واکنشهای بیوشیمیایی به عهده دارد. متیونین سنتیک به صورت ورقههای سفید بَراق یا پودرسفید کریستاله بوده و اندکی خاصیّت آروماتیک دارد.
متیونین محلول در آب، محلولهای بازی و اسیدهای معدنی است و به طور جزئی در الکل حل شده امّا در سایر حلالها محلول نیست. این اسیدآمینه در حالت کریستاله در دما و فشار استاندارد پایدار است. متیونین به دو فرم آنانتیومر D و L موجود میباشد. DL– متیونین ترکیبی است که دارای 99 درصد مخلوط راسمیک 2– آمینو 4– متیلتیوبوتریکاسید میباشد. آنالوگ هیدروکسیمتیونین (MHA) در فرم مایع در دسترس میباشد (هیئت استانداردهای ارگانیک ملی، 2001).
1-7- دلایل و ضرورت اجرای این تحقیق
همانطور که اشاره شد ال-کارنیتین از نظر طبقهبندی مواد آلی جزِء آمینهای چهارگانه محلولدرآب میباشد (ماست و همکاران، 2000). ال-کارنیتین ترکیب آلی با فرمول شیمیایی است که دارای 3 گروه متیل میباشد (بریمر، 1983). از آنجا که سنتز ال-کارنیتین نیازمند اسیدهایآمینه لیزین و متیونین و همچنین یونهای آهن، ویتامینهای C، B6 و نیاسین است مصرف کم هر یک از این مواد منجر به نقص در ساخت ال-کارنیتین میشود (پترسون و همکاران23، 1999).
بنابراین یک جیره ناکافی، شرایط استرسفیزیولوژیکی و همچنین بعضی مواد کلینیکی منجر به نیاز فوق العاده به مکمل ال-کارنیتین در غذای مورد استفاده یا مکملهای غذایی میشود. بنابراین در این تحقیق سعی شده علاوه بر بهرهگیری از افزودنی ال-کارنیتین به عنوان یک مکمل جهت برطرف نمودن کمبودهای احتمالی ال-کارنیتین موجود در طیورآزمایشی، حرکتی رو به جلو جهت بهبود و دستیابی به محصولی با کیفیت و پرندهای سالم از نظر فیزیولوژیکی در همه فاکتورهای عملکردی و پارامترهای استراتژیک در سلامت طیور باشد. در ادامه با افزودن سطوح اضافی لیزین- متیونین بیش از مقادیرِ توصیه NRC به عنوان پیشسازهای ال-کارنیتین سعی شده در کنار مصرف ال-کارنیتین، کمبودهایاحتمالی این دو اسیدآمینه کلیدی در طیور و میزان موفقیت این اسیدآمینهها در سطوح اضافی در همه فاکتورها و پارامترها مورد بررسی اجمالی قرار میگیرد و در نهایت بررسی این دو ماده در کنار هم و اثرات متقابل این دو، مورد تحلیل نهایی قرار گیرد.
1-8- اهداف تحقیق
• بهبود عملکرد و کیفیتگوشت جوجههایگوشتی.
• تعیین بهترینسطح قابل استفاده ال-کارنیتین و لیزین- متیونین در تغذیه جوجهگوشتی.
• تعیین بهترینسطح قابل استفاده ال-کارنیتین و لیزین- متیونین برای بهبود پارامترهایخونی.
• بررسی میزان اثر ال-کارنیتین و لیزین- متیونین روی جمعیت میکروفلورای روده.

فصل دوم:
بررسی منابع
فصل دوم: بررسی منابع
2-1-مروری برکلیات و مطالعات انجام گرفته درباره ال-کارنیتین
2-1-1- خواص شیمیایی ال-کارنیتین
کارنیتین یک نمک بسیار محلول و یک ماده با خاصیّت جذب رطوبت بالاست که بهراحتی از درون غشاهای چربی عبور نموده و در این حالت اسیدهایچرب با زنجیربلند را برای تولید انرژی به فرم ATP به درون ماتریکس میتوکندری انتقال میدهد (جیوسپ و همکاران، 1993؛ اِلمار24، 2000؛ پائول25، 2000). مشخصات شیمیایی ال-کارنیتین در جدول 2–1 نشان داده شده است.
جدول 2-1- نام شیمیایی، فرمول شیمیایی و فرمول ساختمانی ال-کارنیتین (پائول، 2000)
نام شیمیایی
L-3hydroxy-4-N,N,N-trimethyl aminobutyrate
فرمول شیمیایی
(CH3)-N+-CH2CH(OH)CH2-COO-
فرمول ساختمانی
وزن مولکولی : 2/161
2-1-2- شکلهای شیمیایی ال-کارنیتین
کارنیتین در دو شکل ایزومر فضایی دیده میشود:
1 – ال-کارنیتین (L-CAR)
2 – دی-کارنیتین (D-CAR)
ال-کارنیتین محصول طبیعی میکروارگانیسمهای بیهوازی و بافتهای حیوانی است در حالیکه دی-کارنیتین مادّه مصنوعی بوده و در سیستمهای بیولوژیک تولید نمیگردد. فقط ال-کارنیتین از لحاظ فیزیولوژیک فعّال است. ال-کارنیتین و دیال –کارنیتین به طور مصنوعی ساخته میشوند. دو مسیر سَنتز مختلف برای تولید زیاد ال-کارنیتین و دی- ال-کارنیتین وجود دارد. تهیّه تجاری دی- ال–کارنیتین با تفکیک متوالی ایزومرهایL و D با استفاده از یک عامل تجزیهکننده فعّال نوری و سنتز ال-کارنیتین خالص با استفاده از یک روش بیوتکنولوژی صورت میگیرد، هر چند روش دوم تضمینکننده تولید ال-کارنیتین خالص شامل صفر درصد دی–کارنیتین است (جیوسپ و همکاران، 1993؛ مارتین26، 2000؛ کالونگ27 و همکاران، 2005).
نتایج آزمایشات با دی- ال-کارنیتین و ایزومرهایخالصL وD توسط بوروم و فیشر در سال 1983 نشان داد که فقط ال-کارنیتین دارای فعّالیت بیولوژیک است. بررسیهای متوالی نشان داد که دی-کارنیتین به عنوان یک مهارکننده رقابتی برای سیستمهای فعّال جذب ال–کارنیتین عمل میکند. نتایج همین تحقیق نشان داد که ال-کارنیتین برای اکسیداسیون اسیدهای چرب ضروری است امّا دی-کارنیتین از اکسیداسیون اسیدهای چرب در میتوکندری، و تولید انرژی جلوگیری میکند. از جمله دلائل این عمل آن است که دی-کارنیتین آنزیم ترانسلوکاز که مسئول انتقال اسیدهایچرب از میان غشایمیتوکندریال است را غیرفعال میکند. بنابراین منجر به جلوگیری از فعّالیت ال-کارنیتین در ماهیچه اسکلتی و قلب میشود(مارتین، 2000؛ کالونگ و همکاران، 2005). ال-کارنیتین موجب افزایش تحمّل ماهیچهای برای انجام فعّالیتهای عضلانی میشود در حالی که دی-کارنیتین اثرات منفی روی آن دارد. مطالعات روی حیوانات مختلف اثرات مثبت ال-کارنیتین روی اندازه رشد و تحریک متابولیسم لیپید را نشان داد. در حالیکه دی-کارنیتین اثرات منفی روی این خصوصیات داشته است. بنابراین دی-کارنیتین فقط یک ماده بیاثر بیولوژیک و ناکارآمد نیست بلکه یک ماده زیانآور و بالقوه سمّی نیز است (مارتین، 2000).
2-1-3- ال-کارنیتین در مواد غذایی
منابع تغذیهای ال–کارنیتین اساساً در تولیدات گوشت و فرآوردههای آنها موجود است در حالیکه خوراکهای با منشأ گیاهی به عنوان منبع اصلی جیره طیور، حاوی سطوح پایین ال–کارنیتین هستند (بامگارتنر و بلام28، 1997؛ ارسلان وهمکاران، 2004). از بهترین منابع



قیمت: تومان

دسته بندی : پایان نامه

پاسخ دهید